Қара зере майын неге таңдау керек? Оның пайдасын көрудің оңай жолдары
Бұл мақалада біз қара зире майының ғылыми негізделген пайдасын мұқият зерттейміз.
Дәрілік шөптер ғасырлар бойы дәстүрлі қолданбаларда пайдаланылып келеді. Ғалымдар қазір олардың әлеуетін, әсер ету механизмін және тиімділігін бағалауды зерттеп жатыр.
Осы дәрілік шөптердің ішінде қара зире (Nigella sativa) керемет өсімдік ретінде танылып, кең ауқымды әлеуетін көрсетті. Ол Оңтүстік Еуропаға, Оңтүстік-Батыс Азияға және Солтүстік Африкаға тән, бірақ бүкіл әлемде өсіріледі.
Қара зире майының дәлелді пайдасын және оны неліктен күнделікті өміріңізге қосу керектігін қарастырайық. Қазіргі заманғы өмірде осы дәрінің пайдасын көріңіз!
Қара зире майын түсіну
Қара зире, қара зире деп те аталады, қабынуға қарсы қасиеттері бар Ranunculaceae (сарғалдақ немесе сарыбас тұқымдасы) тұқымдасына жатады.
Ол биоактивті қосылыстармен және дәрумендер, маңызды май қышқылдары, минералдар және антиоксиданттар сияқты маңызды қоректік заттармен толы. Тиммохинон – алкалоидтар, сапониндер және ақуыздармен қатар негізгі компонент болып табылады.
Май гүлді бұта Nigella sativa тұқымдарынан сығылады. Оны тікелей ішуге, тері күтімі өнімдеріне қосуға немесе қоспа ретінде пайдалануға болады.
Неліктен қара зире майын таңдау керек?
Қара зире майы бірнеше денсаулыққа пайдалы қасиеттерімен жалпы денсаулығыңызға өте жақсы. Бірнеше ғылыми зерттеулер оның қабынуды азайтуда, иммундық функцияны қолдауда, ас қорыту денсаулығын жақсартуда, тері мен шаш денсаулығын нығайтудағы тиімділігін көрсетті. Толық мәліметтерге мыналар кіреді:
1. Теріні жасарту
Қара зире майы экзема және безеу сияқты көптеген тері ауруларын басқаруға көмектеседі. Оны витилиго сияқты тері пигментациясы мәселелері үшін де қолдануға болады. Оның қабынуға қарсы қасиеттері терінің қызаруы мен ісінуіне көмектеседі. Сондай-ақ, ол тамаша ылғалдандырғыш ретінде әрекет етеді және тітіркенуді азайту үшін қолданылуы мүмкін.
- Клиникалық сынақта қара зире сығындысынан жасалған жергілікті гель 60 күн бойы күніне екі рет қолданылды. Безеудің ауырлығы 78%-ға азайды, ал зақымданулар бақылау тобымен салыстырғанда жақсарды.
- Бірнеше жануарларға жүргізілген зерттеулер псориазға арналған майдың тиімділігін көрсетті. Эпидермис дифференциациясы айтарлықтай байқалды және сыртқы қолдану дақтардың пайда болуы үшін пайдалы болды.
- Тағы бір зерттеуде витилиго (тері пигментациясының бұзылуы) бар науқастарға алты ай бойы қара зире майы қосылған крем қолданылды. Қолдану теріде меланинді тарату қабілетіне байланысты бет, қол және жыныс аймағындағы пигментацияны азайтты.
- Қара зире майы экземаға арналған бетаметазон кремі (кортикостероид) сияқты тиімді екені анықталды. Төрт апталық қолданудан кейін құрғақтық пен қышудың ауырлығы азайды.
2. Шаш денсаулығы
Микробқа қарсы және антиоксиданттық қасиеттеріне байланысты қара зире майы шаштың құрылымын, жылтырлығын және көлемін жақсарта алады. Сондай-ақ, ол бас терісінің тітіркенуін және шаш түсуін емдеп, шашты нығайтып, сыну мен түсуді азайтады.
- Қара зире майы тотығу стрессімен күресуге және алопеция ареата сияқты аутоиммундық шаш түсу жағдайларына көмектеседі. Май құрамындағы Е дәрумені бос радикалдарды бейтараптандыру арқылы фолликуланың зақымдануын болдырмайды.
- Қан айналымын ынталандыру үшін майды жіңішке шашқа немесе таз аймақтарға қолдануға болады. Зерттеу телоген эффлювиумы (шаштың жұқаруын тудыратын ауру) бар әйелдерге шөпті Nigella sativa майын (0,5%) қолдануды көрсетті. Олардың шаш тығыздығы шаш түсуінің азаюымен жақсарды.
3. Тіндердің өсуі
Қара зире майы тимохинонның болуына байланысты тіндердің өсуін ынталандырады. Ол тіндердің зақымдануына және тыртықтардың түзілуіне көмектесу арқылы емдеу процесін тездетеді. Сондай-ақ, тимохинон тітіркенуді азайтуға көмектеседі.
4. Асқазан-ішек денсаулығы
Қара зире майының антиоксиданттық және гепатопротекторлық әсерлері іштің кебуі, ас қорыту бұзылыстары, диарея, іш қату, жүрек айну, құсу немесе іш қатуға көмектеседі.
Май этанол тудыратын жаралардың түзілуіне қарсы әрекет етеді және шырышты қабаттың құрылымын жақсартады. Тимохинон асқазан ауруларын және тотығу зақымдануын болдырмау үшін бос радикалдардың санын азайта алады.
- Клиникалық сынақ сонымен қатар N. sativa майымен және сарымсақ су сығындысымен емдеген кезде Helicobacter pylori (H. pylori) инфекциясы бар науқастарда жақсаруды көрсетті.
5. Қан қысымын реттеу
Қара зире майы гипертонияны азайтуға және қан қысымын басқаруға көмектеседі. Зерттеулер майды қабылдау систолалық және диастолалық қан қысымын төмендетуге көмектесетінін көрсетеді.
Сондай-ақ, ол метаболикалық синдром қаупін азайтып, аштық кезіндегі қандағы қантты, жалпы холестеринді және LDL (жаман) холестеринді төмендетеді.
Қара зире майын күнделікті өмірге қалай енгізуге болады?
Қара зире майын күнделікті өмірге қосу үшін, аспаздық және сыртқы қолдану үшін әртүрлі түрлерін қолданып көріңіз. Бұл табиғи дәріні пайдалану үшін өзіңізге ең қолайлысын табыңыз.
а. Аспаздықта қолдану
- Қара зире майы салат тұздықтары мен маринадтарға ерекше дәм береді. Оны сірке суымен, лимон шырынымен, зәйтүн майымен немесе сүйікті тұздықтарыңызбен және шөптеріңізбен араластырып, дәмді тағам дайындаңыз.
- Қара зире майының жаңғақ дәмін пайдаланып, таңғы смузиге бірнеше тамшы қосыңыз. Ол жемістермен, көкөністермен және басқа ингредиенттермен жақсы үйлеседі.
- Шөп шайларына және шырындарға бірнеше тамшы қара зире майын араластырып, дұрыс таралуы үшін жақсылап араластырыңыз.
- Тағамның нәрлілігін арттыру үшін қара зире майын дайын тағамдардың үстіне құйып беруге болады.
б. Сұлулық және тері күтімі
- Бетке арналған қара зире майын бет сарысуы ретінде пайдалануға болады. Оны таза теріге жағып, әсіресе құрғақ және ұсақ әжімдер бар жерлерге жақсылап уқалаңыз.
- Шашқа арналған маска немесе бас терісін емдеу үшін қолдануға болады. Оны кокос майымен және алоэ вера гелімен араластыру үлкен пайда әкеледі. Оны таза бас терісіне жағып, бір сағаттан кейін шашыңызды жуыңыз.
- Сондай-ақ, қара зире майын йогурт, саз және бал сияқты басқа ингредиенттермен араластырып, үй маскаларын жасауға болады. Комбинацияларды пайдалану арқылы сіз дене скрабтарын, бет маскаларын немесе ерін бальзамдарын жасай аласыз.
в. Денсаулыққа арналған қоспалар
- Капсулалы қоспалар оңай тұтыну үшін өте ыңғайлы. Сенімді брендті таңдаңыз және дозалау нұсқауларын орындауды ұмытпаңыз.
- Суық сығымдау әдісімен алынған майды сатып алыңыз, өйткені сығымдау процесінде жылу қолданылмайды. Бұл маңызды ұшпа қосылыстарды сақтайды және булануды болдырмайды.
- Өңделмеген, таза қара зире майын сатып алыңыз және қоспалар немесе консерванттардың бар-жоғын этикеткадан тексеріңіз.
г. Жергілікті қолданулар
- Қара зире майын бадам немесе жожоба майы сияқты негізгі майлармен араластырыңыз. Ауырған бұлшықеттерді босаңсыту және ауырсынуды басу үшін осы маймен уқалаңыз.
- Қара зире майының микробқа қарсы қасиеттері терінің ұсақ инфекциялары мен тітіркенуі үшін тиімді болып шығады. Зақымдалған аймақты тазалау үшін аз мөлшерде пайдаланыңыз және оның емделуіне мүмкіндік беріңіз.
Сақтық шаралары және ықтимал жанама әсерлер
Қара зире майын аз мөлшерде тұтыну қауіпсіз. Дегенмен, оны жүктілік кезінде, қан кету бұзылыстарында немесе бүйрек ауруларында қолданудан аулақ болу керек. Ол дәрі-дәрмектермен әрекеттесіп, зат алмасуға әсер етуі мүмкін.
- Дозасы: Тимохинонның қауіпсіз деңгейі 900 миллиграм (мг) май немесе 48,6 мг. Дегенмен, ол денсаулық жағдайыңызға байланысты өзгеруі мүмкін. Сондықтан, тұтыну алдында дәрігеріңіздің кеңесін және өндірушінің этикеткасын орындаңыз.
Жанама әсерлер дені сау адамдарда аз, бірақ кейбір жағдайларда жүрек айну, күйдіру сезімі, іштің кебуі, ас қорыту бұзылыстары және қандағы қанттың төмендеуі байқалуы мүмкін. Сондай-ақ, жергілікті қолдану бөртпелер мен аллергиялық реакцияларды тудыруы мүмкін. Тұрақты қолдану алдында терінің шағын аймағына сынақ өткізіп көріңіз.
Қорытынды
Қара зире майы көптеген емдік қасиеттері бар күшті шөптік дәрі. Оның қабынуға қарсы, гипогликемиялық, антиоксиданттық және гепатопротекторлық қасиеттері оны ас қорытуды қолдау, қабынуды азайту, тері күтіміне пайдалы және басқа да көптеген қасиеттерге ие етеді.
Оның толық әлеуетін ашу үшін оны күнделікті денсаулыққа арналған қоспа ретінде пайдаланыңыз. Ықтимал жанама әсерлерді ескеріңіз және жақсартылған денсаулыққа қарай сапарыңызды бастаңыз!
Медициналық ескерту: Бұл мазмұн қара зире майының пайдасы туралы медициналық зерттеулерді көрсетеді. Оны медициналық кеңес ретінде қабылдамау керек, және жеке кеңес алу үшін кез келген жаңа қоспаны бастамас бұрын лицензияланған медициналық қызметкермен кеңесуіңіз керек.
Әдебиеттер тізімі
P N R Rachman et al 2017 IOP Conf. Ser.: Mater. Sci. Eng. 259 012018
Shakeri, F., Gholamnezhad, Z., Mégarbane, B., Rezaee, R., & Boskabady, M. H. (2016). Gastrointestinal effects of Nigella sativa and its main constituent, thymoquinone: a review. Avicenna journal of phytomedicine, 6(1), 9–20.
"